A.TR Belgesi Nedir?

A.TR Belgesi; Türkiye ile Avrupa Birliği arasındaki Gümrük Birliği kapsamındaki ticarete konu olan ürünlerin serbest dolaşımda olduğunu gösteren bir dolaşım belgesidir. A.TR Dolaşım Belgesi, Fransızca “Admission Temporaire Roulette” kelimesinin kısaltmasıdır.

A.TR Belgesi Ne İşe Yarar?

A.TR Belgesi; AB ile Türkiye arasındaki Gümrük Birliği kapsamında yapılan ticarette ürünlerin gümrük vergisi avantajlarından yararlanmasını sağlar. AB bazı AB dışı ülkelere ticaret anlaşmaları yaparak bu ülkelerden gelen bazı ürünlerin indirimli veya sıfır gümrük vergisiyle girmesine imkân tanımaktadır. A.TR Belgesi de bu kapsamda kullanılır.

A.TR Belgesi sayesinde Türkiye’den Avrupa Birliği ülkelerine gönderilen veya Avrupa Birliği ülkelerinden Türkiye’ye getirilen ürünler, belirli şartlar sağlandığında ithalat vergilerinden tamamen muaf tutulabilir. Gümrük işlemleri kapsamında düzenlenen bu belgelerin saklanması gerekmektedir. A.TR Belgesi dahil olmak üzere tüm gümrük belgelerinin en 3 yıl boyunca saklanması gerekir. Çünkü gümrük idareleri, sevkiyat tarihinden itibaren üç yıl içinde geriye dönük inceleme yapabilir.

A.TR Dolaşım Belgesi Hangi Ülkelerde Geçerlidir?

A.TR Belgesi’nin geçerli olduğu ülkeler şunlardır:

  • Almanya
  • Avusturya
  • Belçika
  • Bulgaristan
  • Çek Cumhuriyeti
  • Danimarka
  • Estonya
  • Finlandiya
  • Fransa
  • Hırvatistan
  • Hollanda
  • İrlanda
  • İspanya
  • İsveç
  • İtalya
  • Kıbrıs
  • Kuzey İrlanda
  • Letonya
  • Litvanya
  • Lüksemburg
  • Macaristan
  • Malta
  • Polonya
  • Portekiz
  • Romanya
  • Slovakya
  • Slovenya
  • Yunanistan

A.TR Belgesi Almak Zorunlu Mu?

A.TR Belgesi almak zorunlu değildir, ancak Türkiye ile AB arasındaki ticarette gümrük vergi avantajlarından yararlanmak isteyen firmaların sahip olması gereken bir belgedir. Yani ihracat işlemi, A.TR Belgesi olmadan da yapılabilir; fakat bu durumda ürünler tercihli gümrük vergisi uygulamasından yararlanamaz ve normal gümrük vergilerine tabi olabilir.

Hangi Ürünler İçin A.TR Belgesi Alınmalıdır?

Bu belge ile birçok endüstriyel sanayi ürünü ihracatında tercihli vergi oranlarından yararlanabilir. Bu ürünler menşei farklı bir ülke olsa bile Türkiye ya da AB içinde gerekli şartları sağladığında serbest dolaşım statüsü kazanır. Bir ürünün A.TR Belgesi kapsamında serbest dolaşımda sayılması için bazı şartları sağlaması gerekir:

  • Türkiye veya AB dışındaki bir ülkeden ithal edilen ürünlerin serbest dolaşım statüsü kazanabilmesi için öncelikle ithalat işlemlerinin ve gerekli tüm gümrük formalitelerinin tamamlanmış olması gerekir.
  • Ayrıca ürünler için ödenmesi gereken gümrük vergileri ve eşdeğer mali yükümlülüklerin tamamen ödenmiş olması ve bu vergiler için tam ya da kısmi bir iade alınmamış olması gerekir.

A.TR Belgesi kapsamına girmeyen ürünler arasında ise tarım ürünleri ile kömür ve çelik ürünleri yer alır. Bu ürünler için tüm şartlar yerine getirilmiş olsa bile A.TR Belgesi ile taşınmaları mümkün değildir.

A.TR Belgesi Nasıl Alınır?

Bu belge, Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) sistemi tarafından düzenlenir ve ticaret odaları tarafından onaylanır. İhracat faaliyeti gösteren firmalara, gümrük müşavirleri veya danışmanlık firmaları aracılığıyla dolaşım belgelerini elektronik sistem üzerinden hazırlayarak onay sürecini başlatabilir.

Elektronik olarak başvuru yapabilmek için firma adı, vergi numarası, firma yetkilisinin adı ve T.C. kimlik numarası, telefon numarası, e-posta adresi ve sabit IP adresi gibi bilgilerin istendiği bir form doldurulmalıdır. Bu form daha sonra Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği’nin ilgili e-posta adresine gönderilir ve kayıt işlemi başlatılır.

Başvurunun sisteme eklenmesinin ardından ilgili firmaya e-posta ile bilgilendirme yapılır. Daha sonra yetkililer, TOBB’un resmi sistemi üzerinden PIN kodunu onaylayarak A.TR Dolaşım Belgesi düzenleme sürecini aktif hale getirebilir. Daha sonra dolaşım belgesi elektronik ortamda hazırlanarak ilgili odaların onayına sunulur.

A.TR Belgesi Almanın Maliyeti Ne Kadardır?

A.TR Belgesi almanın maliyeti, belge satış ve onay ücretlerinden oluşur ve her yıl resmi tarifelere göre güncellenir. 2026 A.TR Belgesi ücretleri şu şekildedir:

  • A.TR Dolaşım Belgesi: 60 TL
  • Baist A.TR Dolaşım Belgesi: 30 TL

A.TR Belgesi İçin Hangi Belgeler Gereklidir?

A.TR Belgesi’nin alınması için; taahhütname, Maliye Bakanlığı onaylı ya da noter tasdikli ticari fatura, Türkiye menşeli olmayan mallar için ürünün menşeini gösteren Gümrük Giriş Beyannamesi fotokopisi ve 3. Ülke menşeli ürünlerde gümrük vergisinin ödendiğine ilişkin Gümrük Vezne Alındısı sunulması gerekir.

A.TR Belgesinin Geçerlilik Süresi Ne Kadardır?

A.TR Belgesi’nin geçerlilik süresi 4 aylık sürede sınırlandırılmıştır.

A.TR Dolaşım ve EUR.1 Dolaşım Belgesi Arasındaki Farklar Nelerdir?

A.TR Dolaşım Belgesi ile EUR.1 Dolaşım Belgesi, her ikisi de ticarette belirli ülkelerden ürünlerin indirimli vergi oranıyla veya gümrüksüz ithalatına olanak tanır. Ancak vergi muafiyeti şartları konusunda ayrışırlar. EUR.1 Belgesi ile vergi avantajı sağlanacak malların AB menşeli olması gerekirken, A.TR Belgesinde böyle bir menşe şartı bulunmaz.

Türkiye’den AB üyesi ülkelere yapılan ihracatta, ürünler sanayi ürünü veya uygun işlenmiş tarım ürünü olduğu sürece A.TR Belgesi avantajlarından yararlanılabilir. Bu nedenle A.TR Belgesi, özellikle Türkiye-AB ticaretinde kullanım kolaylığı ve esneklik sağlar.

İlgileneceğinizi Düşündüklerimiz